Mantelzorg en werk: een groeiend aandachtspunt voor werkgevers

Welke mogelijkheden zijn er?

Werknemers die tijdelijk voor een ziek of hulpbehoevend familielid of huisgenoot moeten zorgen, kunnen onder voorwaarden gebruikmaken van verschillende verlofvormen. Denk aan calamiteitenverlof, kortdurend zorgverlof of langdurend zorgverlof. Daarnaast kunnen werknemers een verzoek doen om hun werktijden of arbeidsplaats aan te passen.

In de praktijk blijkt dat verlof niet altijd de enige of beste oplossing is. Vaak bieden maatwerkafspraken meer uitkomst, zoals tijdelijk minder werken, flexibele werktijden, thuiswerken of waar mogelijk een aangepaste werkverdeling binnen het team.

Aandacht voorkomt uitval

Veel mantelzorgers zien zichzelf niet direct als mantelzorger. Zij beschouwen de zorg voor een partner, ouder of kind simpelweg als iets wat erbij hoort. Toch kan de combinatie van werk en mantelzorg leiden tot verminderde concentratie en productiviteit, en een groter risico op ziekteverzuim. Ook collega's kunnen de gevolgen merken wanneer zij extra werkzaamheden moeten opvangen. Juist daarom is het belangrijk dat werkgevers oog hebben en tijdig het gesprek aangaan

Een open gesprek kan veel verschil maken. Door tijdig signalen te herkennen en ondersteuning te bieden, kunnen problemen vaak worden voorkomen.

Praktijkvoorbeeld

Een medewerker werkt volledig mee in de organisatie, maar moet na een ziekenhuisopname van een partner tijdelijk meerdere keren per week aanwezig zijn bij medische afspraken en herstelzorg. De medewerker ervaart hierdoor steeds meer druk en overweegt zich ziek te melden.

In overleg worden tijdelijke afspraken gemaakt over werktijden en de inzet van zorgverlof. Hierdoor blijft de medewerker inzetbaar en wordt langdurige uitval voorkomen. Het doel is niet alleen het oplossen van een praktisch probleem, maar ook het behouden van een gezonde balans tussen werk en privé.

Tips voor HRM

• Besteed aandacht aan mantelzorg in gesprekken over duurzame inzetbaarheid en in bila’s.
• Informeer medewerkers over de mogelijkheden van zorgverlof. Val je onder een cao? Informeer medewerkers dan ook over eventuele extra (verlof)mogelijkheden binnen de sector.
• Train leidinggevenden om signalen van overbelasting te herkennen.
• Denk waar mogelijk in maatwerk en flexibiliteit.
• Creëer een open cultuur waarin medewerkers hun situatie durven te bespreken.

Mantelzorg is allang geen uitzonderingssituatie meer. Door hier als organisatie aandacht voor te hebben, kunnen medewerkers ondersteund worden in een belangrijke fase van hun leven en kun je tegelijkertijd onnodig verzuim voorkomen.